ZAKON
O CRVENOM KRSTU CRNE GORE
(Objavljen u "Sl. listu RCG", br. 28 od 3. maja 2006)
Položaj
Član 1
Crveni krst Crne Gore je nezavisna i dobrovoljna humanitarna organizacija, koja djeluje na osnovu principa i Misije Međunarodnog pokreta Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca.
Javni interes
Član 2
Crveni krst Crne Gore (u daljem tekstu: Crveni krst) uživa posebnu zaštitu i pomoć Republike Crne Gore i obavlja poslove od javnog interesa koji mu se povjere.
Posebne obaveze
Član 3
Crveni krst ima posebne obaveze i prava u slučaju oružanih sukoba, epidemija, ekoloških i drugih elementarnih nesreća i vanrednih stanja.
U slučaju oružanih sukoba Crveni krst svoje obaveze izvršava u skladu sa Ženevskim konvencijama o zaštiti žrtava rata, Dopunskim protokolima i zaključcima međunarodnih konferencija Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca.
Djelovanje
Član 4
Crveni krst djeluje, naročito, na:
1) sprječavanju i ublažavanju ljudskih patnji, posebno onih izazvanih prirodnim, ekološkim i drugim nesrećama;
2) učešću u aktivnostima usmjerenim na zaštitu života i zdravlja, kao i edukaciji i obrazovanju stanovništva;
3) podsticanju i unapređivanju solidarnosti prema svim kojima je potrebna pomoć i zaštita, međusobno pomaganje, socijalna pomoć stanovništva i očuvanje dostojanstva ugroženog čovjeka.
Principi
Član 5
U ostvarivanju zadataka iz člana 4 ovog zakona, Crveni krst djeluje na principima: humanosti, nepristrasnosti, neutralnosti, nezavisnosti, dobrovoljnosti, jedinstvenosti i univerzalnosti, u skladu sa načelima i misijom Međunarodnog pokreta Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca, bez obzira na nacionalnu pripadnost, rasu, pol, jezik, vjeru, političko ili drugo uvjerenje, obrazovanje, socijalno porijeklo, imovno stanje i drugo lično svojstvo.
Područje primjene
Član 6
Crveni krst je jedinstvena organizacija koja djeluje na teritoriji Republike Crne Gore (u daljem tekstu: Crna Gora).
Statut Crvenog krsta
Član 7
Statutom Crvenog krsta utvrđuje se djelokrug, organizacija, članstvo i način rada njegovih organa i službi, kao i druga pitanja od značaja za rad Crvenog krsta.
Na odredbe Statuta Crvenog krsta, koje se odnose na vršenje poslova od javnog interesa, saglasnost daje organ državne uprave nadležan za poslove rada i socijalnog staranja.
Znaci
Član 8
Znak Crvenog krsta je krst crvene boje na bijelom polju koji ima četiri jednaka kraka oko koga se ispisuje naziv: Crveni krst Crne Gore.
Zastava Crvenog krsta je bijele boje, pravougaonog oblika sa znakom Crvenog krsta u sredini.
Znak Crvenog krsta može se upotrijebiti kao znak zaštite, obilježavanja i pripadanja organizaciji.
Znak Crvenog krsta upotrebljava se u skladu sa Zakonom o upotrebi i zaštiti znaka i naziva Crvenog krsta.
Poslovi od javnog interesa
Član 9
Crveni krst vrši sljedeće poslove od javnog interesa, i to:
1) zastupa i sprovodi načela i Misije Međunarodnog pokreta Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca, kao i međunarodnog humanitarnog prava, prati i nadzire njihovu primjenu u oružanim sukobima i zalaže se za zaštitu svih žrtava i ostvarivanje ljudskih prava iz svoje nadležnosti;
2) organizuje upoznavanje građana sa Ženevskim konvencijama o zaštiti žrtava rata od 12. avgusta 1949. godine i Dopunskim protokolima uz ove konvencije od 8. juna 1977. godine;
3) obavlja i druge poslove koji proizilaze iz odredaba Ženevskih konvencija i drugih međunarodnim ugovorima preuzetih obaveza koje se odnose na pružanje humanitarne pomoći;
4) obavlja poslove Službe traženja radi prikupljanja i evidentiranja podataka o evakuisanim, izbjeglim, raseljenim i nestalim licima usljed ratnih razaranja, prirodnih i drugih nesreća i opasnosti u miru i ratu i radi traženja nestalih lica;
5) učestvuje u prihvatu i smještaju evakuisanog stanovništva, izbjeglih i raseljenih lica, pružanju pomoći i sprovođenju drugih mjera koje mogu doprinijeti zbrinjavanju nastradalog i ugroženog stanovništva izbjeglih i raseljenih lica;
6) organizuje prikupljanje i raspoređuje humanitarnu pomoć primljenu od međunarodnih organizacija i drugih donatora, nacionalnih društava Crvenag krsta i Crvenog polumjeseca za humanitarno socijalne potrebe na teritoriji Crne Gore, u miru i ratu;
7) pokreće, organizuje i sprovodi ili učestvuje u redovnim i vanrednim akcijama solidarnosti u Crnoj Gori za pomoć ugroženim licima i žrtvama prirodnih, ekoloških i drugih nesreća s posljedicama masovnih stradanja, epidemija i oružanih sukoba u zemlji i svijetu, obezbjeđuje čuvanje određenih količina materijalnih dobara za te potrebe;
8) sarađuje i učestvuje u akcijama međunarodne pomoći i solidarnosti;
9) organizuje i sprovodi stručno osposobljavanje predavača za obuku iz prve pomoći za vozače u saradnji sa nadležnom zdravstvenom ustanovom, vodi evidenciju o obuci i izdaje odgovarajuća uvjerenja o stručnoj osposobljenosti predavača;
10) organizuje i sprovodi obuku kandidata za vozače iz prve pomoći, u saradnji sa nadležnom zdravstvenom ustanovom, sprovodi ispite, vodi evidenciju i izdaje uvjerenje o položenom ispitu iz prve pomoći, osposobljava pripadnike policije, vatrogasne službe i dr;
11) sprovodi obuku za pružanje prve pomoći na radu, u saradnji sa nadležnom zdravstvenom ustanovom u skladu sa propisima o zaštiti na radu;
12) organizuje i osposobljava ekipe za djelovanje u vanrednim uslovima u oblasti socijalne zaštite, higijensko-epidemiološke zaštite, njege povrijeđenih i oboljelih, spasilaštva na vodi i planini, psihosocijalnu podršku stanovništva i, u saradnju sa državnim organima, sprovodi program priprema za djelovanje u nesrećama;
13) vrši popularisanje, organizuje akcije dobrovoljnog davalaštva krvi u saradnji sa zdravstvenim ustanovama za transfuziju krvi, vodi o njima evidenciju, utvrđuje uslove za dodjelu priznanja dobrovoljnim davaocima krvi i dodjeljuje im ista;
14) organizuje Službu spašavanja na vodi i Službu za spašavanje na planinama, sprovodi obuku spasilaca za rad u tim službama, vodi evidenciju i izdaje uvjerenja o osposobljenosti, organizuje obnavljanje znanja i provjeru fizičke sposobnosti spasilaca svake godine;
15) sprovodi kontinuiranu edukaciju i informisanje stanovništva o opasnostima od mina i drugih eksplozivnih naprava.
U vršenju poslova iz stava 1 ovog člana Crveni krst ima položaj organizacije koja pomaže državnim organima.
Crveni krst podnosi Vladi Republike Crne Gore (u daljem tekstu: Vlada ) godišnji izvještaj o vršenju poslova od javnog interesa, do 31. marta tekuće godine za prethodnu godinu.
Bliže propise za sprovođenje poslova iz tač. 9, 10 i 11 ovog člana donosi organ uprave nadležan za poslove zdravlja.
Služba traženja
Član 10
Poslove koji proističu iz odredaba Ženevskih konvencija o zaštiti žrtava rata, od 12. avgusta 1949. godine, u Crvenom krstu vrši Služba traženja.
Služba traženja obavlja poslove obavještavanja i traženja žrtava prirodnih i drugih nesreća, sa posljedicama masovnih stradanja, kao i mirnodopska traženja, a naročito:
1) prikuplja, evidentira i obrađuje podatke; pruža zainteresovanim pojedincima, nadležnim organima i organizacijama obavještenja o žrtvama oružanih sukoba - ratnim zarobljenicima, civilnim internircima, azilantima, licima na prinudnom boravku, ranjenim, bolesnim i umrlim pripadnicima oružanih snaga, nestaloj djeci, djeci evakuisanoj u druge zemlje, kao i djeci odvojenoj od roditelja tokom oružanog sukoba i drugih nesreća;
2) vrši razmjenu porodičnih poruka i spajanje članova porodice razdvojenih usljed elementarnih nepogoda i drugih vanrednih stanja;
3) obavlja i druge poslove u skladu sa Statutom Crvenog krsta.
Posebni programi
Član 11
Crveni krst, pored poslova od javnog interesa iz čl. 9 i 10 ovog zakona, sprovodi i posebne programe koji proizilaze iz načela i Misije Međunarodnog pokreta, a naročito:
1) razvija solidarnost među ljudima i organizuje različite oblike međunarodne pomoći građanima;
2) zastupa, širi i sprovodi ideje, osnovne principe i druge humanitarne vrijednosti Međunarodnog pokreta Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca;
3) sprovodi program pripreme za djelovanje u elementarnim nepogodama i vanrednim stanjima u saradnji i uz koordinaciju sa nadležnim državnim organima;
4) učestvuje u pružanju pomoći ugroženim licima u slučaju elementarnih nepogoda i vanrednih stanja uz saradnju i uz koordinaciju sa nadležnim državnim organima;
5) organizuje prikupljanje humanitarne pomoći i učestvuje u prijemu, distribuciji i drugim oblicima humanitarne pomoći ugroženim licima u slučaju elementarnih nepogoda i vanrednih stanja;
6) sprovodi program pomoći starim i iznemoglim licima u saradnji sa donatorima i nadležnim državnim organima;
7) organizuje i sprovodi akcije i edukaciju stanovništva u cilju zaštite i unapređivanja stanja životne sredine;
8) zastupa ideje dobrovoljnog rada u korist ugroženih lica, registruje i sprovodi obuku volontera za rad u Crvenom krstu;
9) ostvaruje međunarodnu saradnju sa odgovarajućim organizacijama Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca drugih država.
Privremeni smještaj i ishrana
Član 12
Crveni krst može u svojim objektima pružati usluge smještaja i ishrane licima kojima je zbog zdravstvenih ili socijalnih razloga takav oblik pomoći potreban i organizovati ishranu u redovnim ili vanrednim situacijama.
U funkciji ostvarivanja svojih zadataka i ovlašćenja, Crveni krst može organizovati uslužnu i drugu djelatnost.
Pružanje usluga smještaja i ishrane iz st.1 i 2 ovog člana ne smatra se ugostiteljskom, odnosno privrednom djelatnošću.
Oslobađanje od obaveza
Član 13
Crveni krst oslobađa se plaćanja carina, poreza, taksi i drugih dažbina na sredstva koja ostvaruje po ovom zakonu, kao i na druga sredstva namijenjena humanitarnim aktivnostima i sredstva koja ostvaruje po drugom osnovu, u skladu sa propisima Crne Gore.
Oslobađanje od obaveza za poštanske usluge
Član 14
Pošiljke Službe traženja oslobađaju se carinskih, poštanskih i drugih dažbina u skladu sa propisima, a u vrijeme velikih prirodnih, ekoloških i drugih elementarnih nepogoda i vanrednih stanja za sve vrste poštanskih usluga.
Finansiranje Crvenog krsta
Član 15
Za vršenje poslova od javnog interesa iz čl. 9 i 10 ovog zakona, Crvenom krstu se obezbjeđuju sredstva u budžetu Republike i budžetu lokalne samouprave.
Sredstva od posebnih programa
Član 16
Za sprovođenje posebnih programa iz člana 11 ovog zakona i finansiranje Crvenog krsta sredstva se obezbjeđuju i od:
1) članarine;
2) naknade za obavljanje djelatnosti čije su vršenje državni organi povjerili Crvenom krstu;
3) naknade za izvršenje ugovorenih programa i projekata;
4) priloga, dotacija, subvencija, donacija i legata;
5) prihoda od imovine i imovinskih prava;
6) prihoda od igara na sreću u skladu sa kriterijumima koje utvrdi Vlada;
7) drugih izvora utvrđenih zakonom.
Dan Crvenog krsta
Član 17
Crveni krst ima svoj dan.
Dan Crvenog krsta je 29. novembar, dan kada je 1875. godine osnovan Crveni krst Crne Gore.
Manifestacije
Član 18
U cilju popularisanja rada i postignutih uspjeha, kao i za obezbjeđivanje sredstava, Crveni krst organizuje:
1) "Nedjelju Crvenog krsta", koja se održava svake godine od 8. do 15. maja;
2) "Nedjelju borbe protiv tuberkoloze", koja se održava svake godine od 14. do 21. septembra;
3) "Dane Crvenog krsta", koji se održavaju svake godine od 29. novembra do 6. decembra.
Za vrijeme trajanja manifestacija iz stava. 1 ovog člana, u korist Crvenog krsta obavezno se uplaćuje:
1) na svaku prodatu putničku kartu u međunarodnom avionskom, pomorskom i drumskom saobraćaju iznos 3% cijene karte;
2) na svaku prodatu putničku kartu u unutrašnjem željezničkom, avionskom, pomorskom i autobuskom saobraćaju (osim gradskog i prigradskog) u visini 2% od cijene karte;
3) na svaku poštansku pošiljku u unutrašnjem saobraćaju, osim na novine i časopise, iznos 50% od iznosa nominalne vrijednosti poštanske marke za pošiljke teže od 20 grama;
4) na svaku prodatu kartu za kulturne, zabavne, sportske i sajamske priredbe iznos 3% cijene prodate karte.
Za vrijeme trajanja manifestacija iz stava 1 ovog člana, Crveni krst može organizovati akcije prikupljanja dobrovoljnih priloga, lutrijska izvlačenja i druge akcije koje služe za humanitarne svrhe.
U toku obilježavanja Dana Crvenog krsta i drugih jubileja, Crveni krst može organizovati donatorske konferencije sa učešćem predstavnika međunarodnih humaniratnih organizacija, državnih i drugih organa i drugih pravnih i fizičkih lica.
Sredstva od prodaje karata
Član 19
Obveznici uplate sredstva ostvarenih u smislu člana 18 ovog zakona su pravna lica i preduzetnici koji vrše prodaju.
Način obračuna i naplate sredstava iz stava 1 ovog člana propisuje, posebnim aktom, organ državne uprave nadležan za poslove finansija.
Kontrola sredstava
Član 20
Sredstva prenijeta Crvenom krstu podliježu kontroli, u skladu sa zakonom.
Međunarodna saradnja
Član 21
Crveni krst održava i razvija saradnju sa međunarodnim institucijama, Međunarodnim pokretom Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca, nacionalnim društvima Crvenog krsta i Crvenog polumjeseca, drugim međunarodnim, regionalnim, nacionalnim, humanitarnim, socijalnim i drugim organizacijama i asocijacijama.
Dostava podataka
Član 22
Državni i drugi organi dužni su da, po službenoj dužnosti, Crvenom krstu dostave sve podatke utvrđene Ženevskim konvencijama i Dopunskim protokolima o licima zaštićenim tim Konvencijama i Protokolima, u roku od 15 dana od dana pribavljanja podataka o tim licima.
Saradnja
Član 23
U obavljanju poslova od javnog interesa i drugih zadataka utvrđenih ovim zakonom, Crveni krst sarađuje sa državnim organima, organima lokalne samouprave, vojskom, policijom, zdravstvenim ustanovama, ustanovama socijalne i dječje zaštite, obrazovanja i drugim pravnim i fizičkim licima.
Organi, ustanove i druga pravna lica iz stava 1 ovog člana obavezni su da Crvenom krstu dostave podatke i činjenice kojima raspolažu i pruže stručnu i drugu pomoć iz svoje nadležnosti, radi izvršavanja njegovih zadataka.
Nadzor
Član 24
U obavljanju poslova od javnog interesa nadzor nad radom Crvenog krsta vrše: organ državne uprave nadležan za poslove zdravlja, organ države uprave nadležan za unutrašnje poslove, organ državne uprave nadležan za poslove rada i socijalnog staranja, organ državne uprave nadležan za poslove turizma, organ državne uprave nadležan za poslove obrazovanja i drugi organi državne uprave u čijem djelokrugu su poslovi od javnog interesa nad kojima se vrši nadzor.
Kaznene odredbe
Član 25
Novčanom kaznom u iznosu od dvadesetostrukog do pedesetostrukog iznosa minimalne zarade u Republici kazniće se za prekršaj pravno lice, ako:
1) za sprovođenje posebnih programa u korist Crvenog krsta ne uplati odgovarajuća sredstva (član 16);
2) za vrijeme trajanja manifestacija Crvenog
krsta ne uplati odgovarajuća sredstva u korist Crvenog krsta (član 18 ).
Za prekršaj iz stava 1 ovog člana kazniće se odgovorno lice u pravnom licu novčanom kaznom u iznosu od dvostrukog do dvadesetostrukog iznosa minimalne zarade u Republici.
Za prekršaj iz stava 1 tačka 2 ovog člana kazniće se i preduzetnik novčanom kaznom u iznosu od dvadesetostrukog do tridesetostrukog iznosa minimalne zarade u Republici.
Član 26
Novčanom kaznom u iznosu do desetostrukog iznosa minimalne zarade u Republici kazniće se za prekršaj odgovorno lice u državnom organu, ako:
1) ne dostavi podatke i činjenice kojima raspolaže i ne pruži stručnu i drugu pomoć Crvenom krstu ( član 23 stav 2 );
2) u roku od 15 dana od dana pribavljanja podataka ne dostavi podatke utvrđene Ženevskim konvencijama i Dopunskim protokolima o licima zaštićenim tim Konvencijama i Protokolima (član 22 ).
Za prekršaj iz stava 1 ovog člana kazniće se i odgovorno lice novčanom kaznom u iznosu od dvostrukog do dvadesetostrukog iznosa minimalne zarade u Republici.
Podzakonski akti
Član 27
Propis iz člana 9 stav 4 i 19 stav 2 ovog zakona donijeće se u roku od 30 dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Statut Crvenog krsta
Član 28
Statut Crvenog krsta donijeće se u roku od šest mjeseci od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Do donošenja akta iz stava 1 ovog člana primjenjivaće se odredbe dosadašnjeg Statuta Crvenog krsta, ukoliko nijesu u suprotnosti sa ovim zakonom.
Prestanak važenja
Član 29
Stupanjem na snagu ovog zakona prestaje da važi Zakon o položaju i ovlašćenjima Crvenog krsta Crne Gore ("Službeni list SRCG"", br. 51/76, 32/82, 20/88 i 48/90).
Stupanje na snagu
Član 30
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom listu Republike Crne Gore".