ZAKON

O KONTROLI DRŽAVNE POMOĆI

(Objavljen u "Sl. listu Crne Gore", br. 74 od 13. novembra 2009, 58/11)

I. OPŠTE ODREDBE

Predmet zakona

Član 1

(1) Ovim zakonom uređuju se uslovi i postupak davanja i kontrole korišćenja državne pomoći, primjenom principa tržišne ekonomije, očuvanja konkurencije i obezbjeđenja transparentnosti izvršavanja obaveza preuzetih potvrđenim međunarodnim ugovorima.
(2) Ovaj zakon ne primjenjuje se za namjene podsticaja razvoja poljoprivrede i ribarstva.

Državna pomoć

Član 2

Državna pomoć su rashodi, umanjeni prihodi ili umanjenje imovine države, odnosno opštine, kojom se narušava ili može narušiti slobodna konkurencija na tržištu i koja može uticati na trgovinu između Crne Gore i Evropske Zajednice ili države članice Centralno-evropskog ugovora o slobodnoj trgovini (CEFTA), dovođenjem u povoljniji tržišni položaj određenih privrednih subjekata, proizvoda ili usluga.

Značenje izraza

Član 3

Izrazi upotrijebljeni u ovom zakonu imaju sljedeće značenje:
1) korisnik državne pomoći je pravno ili fizičko lice koje u obavljanju djelatnosti proizvodnje, prometa robe, odnosno pružanja usluga na tržištu, koristi državnu pomoć;
2) šema državne pomoći je akt na osnovu kojeg se može izvršiti dodjela državne pomoći potencijalnim korisnicima, na osnovu opštih uslova određenih tim aktom, kao i akt na osnovu kojeg se vrši dodjeljivanje državne pomoći koja nije uslovljena konkretnim projektom korisnika, na neodređeno vrijeme, odnosno u neodređenom iznosu;
3) individualna državna pomoć je pomoć koja se dodjeljuje određenom korisniku za određenu namjenu ili određeni projekat, kao i na osnovu šeme državne pomoći;
4) davalac državne pomoći je organ državne uprave, organi lokalne uprave i pravno lice koje upravlja i raspolaže prihodima uvedenim zakonom i na osnovu zakona;
5)zainteresovana strana je korisnik državne pomoći, pravno ili fizičko lice ili njihovo udruženje na čije interese može uticati dodijeljena državna pomoć;
6)postojeća državna pomoć je individualna državna pomoć ili šema državne pomoći koja je stupila na snagu prije 1.januara 2008. godine, odnosno prije stupanja na snagu Privremenog sporazuma o trgovini i srodnim pitanjima između Evropske zajednice, sjedne strane, i Crne Gore, s druge strane.

Nedozvoljena državna pomoć

Član 4

Nedozvoljena državna pomoć je pomoć kojom se narušava ili može narušiti slobodna konkurencija na tržištu, osim državnih pomoći dozvoljenih ovim zakonom.

Pomoć koja se ne smatra državnom pomoći

Član 5

Državnom pomoći iz člana 2 ovog zakona ne smatra se:
1) ulaganje, odnosno umanjenje prihoda davaoca državne pomoći na tržišnim principima kojim korisnik ne stiče ekonomsku prednost;
2) investiranje davaoca u infrastrukturu u opštoj upotrebi, ako izgradnja te infrastrukture nije u isključivom interesu privrednog subjekta;
3) kupoprodaja nepokretnosti davaoca državne pomoći, ako je cijena kupoprodaje utvrđena na tržišnim principima, aukcijom i na osnovu procjene nezavisnog procjenitelja;
4) garancija države za zajam korisniku, koji u posljednje dvije godine koje prethode davanju garancije, nije u finansijskim izvještajima iskazao rast gubitka, smanjenje prihoda, rast zaliha na skladištu, smanjenje priliva gotovine, rast zaduženosti i smanjenje vrijednosti imovine, pod uslovima da:
- korisnik zajma može na finansijskom tržištu dobiti zajam pod tržišnim uslovima;
- se garancija države daje za određeni iznos kredita, na određeno vrijeme;
- iznos garancije ne pokriva više od 80% kreditne obaveze;
- se za garanciju zaračunava tržišna cijena.

Dozvoljena državna pomoć

Član 6

(1) Izuzetno od člana 2 ovog zakona, mogu biti dozvoljene sljedeće državne pomoći usmjerene za:
1) unaprjeđivanje ekonomskog razvoja Crne Gore;
2) otklanjanje ozbiljnih poremećaja u privredi Crne Gore;
3) unaprjeđenje razvoja regiona ili jedinice lokalne samouprave ili unaprjeđenje razvoja određenih privrednih djelatnosti, ako se time značajno ne utiče na tržišne uslove i konkurenciju na tržištu;
4) očuvanje kulturnog i istorijskog nasljeđa;
5) namjene socijalnog karaktera koje se dodjeljuju pojedinačnim potrošačima, pod jednakim uslovima;
6) otklanjanje šteta nastalih usljed prirodnih nepogoda ili vanrednih okolnosti;
7) izvršavanje poslova od javnog interesa u obavljanju privrednih djelatnosti koji su povjereni pravnim licima, u visini potrebnoj za izvršavanje tih poslova.
(2) Bliži kriterijumi, uslovi i način dodjele državne pomoći uređuju se propisom Vlade Crne Gore (u daljem tekstu: Vlada).

Vrste državnih pomoći

Član 7

Državna pomoć može se davati kao:
1) subvencija;
2) fiskalna olakšica (porezi, doprinosi i drugi javni prihodi);
3) garancija države ili opštine;
4) subvencija kamatnih stopa za zajmove;
5) ustupanje dobiti, odnosno dividendi države ili opštine za razvojne programe davaoca privrednim subjektima;
6) otpis duga;
7) prodaja nepokretnosti države ili opštine po cijeni nižoj od tržišne ili kupovina po cijeni višoj od tržišne vrijednosti;
8) druga pomoć u skladu sa zakonom.

Referentna kamatna stopa i ekvivalent subvencije

Član 8

(1) Referentna stopa je kamatna stopa koja se koristi za izračunavanje ekvivalenta subvencije.
(2) Referentna kamatna stopa za državnu pomoć izračunava se na osnovu prosječne kamatne stope za dugoročne kredite u eurima, određene od strane kreditnih institucija privrednim subjektima u nefinansijskom sektoru u tekućoj godini.
(3) Referentnu kamatnu stopu iz stava 1 ovog člana objavljuje Komisija za kontrolu državne pomoći na internet stranici.
(4) Ekvivalent subvencije znači prihod korisnika državne pomoći izračunat u smislu razlike između korišćene kamatne stope i referentne kamatne stope.

II. KOMISIJA ZA KONTROLU DRŽAVNE POMOĆI

Nadležnost Komisije za kontrolu državne pomoći

Član 9

Kontrolu usklađenosti prijavljene i dodijeljene državne pomoći sa ovim zakonom vrši Komisija za kontrolu državne pomoći (u daljem tekstu: Komisija), koju imenuje Vlada.

Poslovi Komisije

Član 10

(1) Komisija:
1) vrši kontrolu usklađenosti prijavljene državne pomoći sa ovim zakonom (prethodna kontrola);
2) vrši kontrolu usklađenosti dodijeljene državne pomoći i namjenskog korišćenja dodijeljene državne pomoći sa ovim zakonom (naknadna kontrola);
3) podnosi Vladi i Skupštini Crne Gore godišnji izvještaj o dodijeljenim državnim pomoćima do 30. juna tekuće godine za prethodnu godinu;
4) ostvaruje saradnju, u skladu sa potvrđenim međunarodnim ugovorima, sa međunarodnim organizacijama nadležnim za kontrolu državnih pomoći;
5) vrši i druge poslove u skladu sa ovim zakonom.
(2) Bliži sadržaj i način sačinjavanja godišnjeg izvještaja iz stava 1 ovog člana utvrđuje se propisom
Ministarstva finansija (u daljem tekstu: Ministarstvo).

Sastav Komisije

Član 11

(1) Komisiju čine predsjednik i četiri člana.
(2) Predsjednika Komisije predlaže Ministarstvo.
(3) Po jednog člana Komisije predlažu organi državne uprave nadležni za poslove: ekonomije, održivog razvoja i turizma i pomorstva i saobraćaja.
(4) Jednog člana Komisije predlažu udruženja poslodavaca, po proceduri koju, u roku od 15 dana od dana stupanja na snagu ovog zakona, utvrđuje Ministarstvo.
(5) Za člana Komisije može biti imenovano lice koje ima visoku stručnu spremu ekonomske ili pravne struke.
(6) Komisija donosi poslovnik o svom radu.
(7) Stručne i administrativne poslove za potrebe Komisije vrši Ministarstvo.

Mandat Komisije

Član 12

(1) Predsjednik i članovi Komisije imenuju se na period od četiri godine i mogu biti ponovo imenovani.
(2) Mandat predsjednika i člana Komisije prestaje:
1) istekom vremena na koje je imenovan;
2) ako postupa suprotno ovom zakonu;
3) ako se u radu ne pridržava odredaba Poslovnika o radu;
4) ako je osuđen na kaznu zatvora najmanje šest mjeseci, odnosno za krivično djelo koje ga čini nepodobnim za obavljanje funkcije;
5) na lični zahtjev.

Odlučivanje Komisije

Član 13

(1) Komisija odlučuje većinom glasova prisutnih članova.
(2) U slučaju jednakog broja glasova, odlučujući je glas predsjednika.
(3) Član Komisije koji je predstavnik podnosioca prijave državne pomoći može učestvovati u radu Komisije, bez prava glasa.
(4) Komisija odlučuje rješenjem.
(5) Rješenja Komisije objavljuju se na Internet stranici Komisije.

Sredstva za rad Komisije

Član 14

(1) Sredstva za rad Komisije obezbjeđuju se u budžetu Crne Gore.
(2) Prostorne i druge uslove za rad Komisije obezbjeđuje Ministarstvo.
: