Na osnovu čl. 11 stav 3 i 12 stav 4 Zakona o reproduktivnom materijalu šumskog drveća ("Službeni list RCG", broj 37/07), Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede, donijelo je

PRAVILNIK

O PRIZNAVANjU SJEMENSKOG OBJEKTA ZA PROIZVODNjU REPRODUKTIVNOG MATERIJALA ŠUMSKOG DRVEĆA

(Objavljen u "Sl. listu Crne Gore", br. 13 od 12. marta 2010)

Član 1

Ovim pravilnikom propisuje se sadržaj zahtjeva, uslovi, način i postupak priznavanja sjemenskog objekta za proizvodnju reproduktivnog materijala šumskog drveća, sadržaj i način izrade i objavljivanja liste sjemenskih objekata i bliži uslovi koje moraju ispunjavati ovlašćena institucija i komisija za vršenje stručnih poslova priznavanja sjemenskih objekata.

Član 2

Postupak priznavanja sjemenskog objekta za proizvodnju reproduktivnog materijala šumskog drveća, pokreće se zahtjevom za priznavanje sjemenskog objekta vlasnika, odnosno korisnika sjemenskog objekta.

Član 3

Zahtjev za priznavanje sjemenskog objekta podnosi se organu uprave nadležnom za gazdovanje šumama (u daljem tekstu: nadležni organ uprave), i to:
- za proizvodnju reproduktivnog materijala poznatog porijekla, na Obrascu 1;
- za proizvodnju odabranog i kvalifikovanog reproduktivnog materijala, na Obrascu 2;
- za proizvodnju testiranog (sortnog) reproduktivnog materijala na Obrascu 3.
Obrasci iz stava 1 ovog člana, odštampani su uz ovaj pravilnik i čine njegov sastavni dio.

Član 4

Zahtjev za priznavanje sjemenskog objekta za proizvodnju reproduktivnog materijala poznatog porijekla, sadrži podatke o vrsti sjemenskog objekta (izvor sjemena), vrsti drveća (narodni i naučni naziv), porijeklu sjemenskog objekta (autohtono, neautohtono ili nepoznato), regionu provenijencije, nadmorskoj visini, naziv gazdinske jedinice, broj odjeljenja, odsjek, lokalni naziv, katastarsku opštinu, broj katastarske parcele i površinu.

Član 5

Zahtjev za priznavanje sjemenskog objekta za proizvodnju odabranog i kvalifikovanog reproduktivnog materijala sadrži podatke o vrsti sjemenskog objekta (sjemenska sastojina, sjemenska plantaža, roditeljska stabla, klon ili smješa klonova), vrsti drveća (narodni i naučni naziv), porijeklu sjemenskog objekta (autohtono, neautohtono ili nepoznato), regionu provenijencije, osnovne topografske i ekološke karakteristike sjemenskog objekta, izvršenom bonitiranju određenih spoljašnjih fenotipskih karakteristika sjemenskog objekta značajnih sa šumsko-uzgojnog i ekonomskog stanovišta, izdvojenim "plus" stablima i predlog mjera koje je potrebno sprovesti u sjemenskom objektu radi njegovog priznavanja.
Uz zahtjev za priznavanje sjemenske plantaže, podnosi se i projekat o njenom osnivanju, koji sadrži podatke o načinu osnivaša sa kartografskim prikazom, porijeklu polaznog materijala, broju genotipova upotrijebljenih za osnivanje i druge neophodne podatke.

Član 6

Zahtjev za priznavanje sjemenskog objekta za proizvodnju testiranog (sortnog) reproduktivnog materijala, sadrži opšte podatke o sjemenskom objektu i podatke o testiranju i osobinama testiranog materijala.
Uz zahtjev za priznavanje sjemenskog objekta za proizvodnju testiranog reproduktivnog materijala, podnosilac zahtjeva dostavlja nadležnom organu uprave dokumentaciju koja sadrži sljedeće podatke o sjemenskom objektu:
- vrsti,
- porijeklu,
- izolovanosti od oprašivanja,
- starosti stabala,
- klimi, vrsti zemljišta i geološkoj podlozi,
- načinu osnivanja, gazdovanja i prethodnom korišćenju,
- eventualnim biotskim i abiotskim oštećenjima,
- rezultatima - vrijednostima osobine zbog koje se vrši testiraše u vrijeme podnošenja zahtjeva.
Podnosilac zahtjeva iz stava 1 ovog člana, dostavlja nadležnom organu uprave i reproduktivni materijal u količini koja je potrebna za testiranje.

Član 7

Za sjemenski objekat za proizvodnju reproduktivnog materijala poznatog porijekla, priznaće se izvor sjemena, ako:
1) se nalazi unutar regiona provinijencije;
2) je poznata lokacija (gazdinska jedinica, odjeljenje, odsjek, odnosno katastarska opština i katastarska parcela) i nadmorska visina na kojoj se nalazi izvor sjemena;
3) je utvrđeno porijeklo izvora sjemena:
a) autohtono ili neautohtono, ili nepoznato porijeklo;
b) samoniklo ili nesamoniklo, ili nepoznato porijeklo.
Autohtono porijeklo, u smislu stava 1 ovog člana, podrazumijeva da su stabla, grupa stabala, odnosno sastojina, kontinuirano obnavljani prirodnim putem ili su nastali vještački od reproduktivnog materijala, sakupljenog u istoj sastojini ili u autohtonoj sastojini iz neposredne blizine.

Član 8

Za sjemenski objekat za proizvodnju odabranog reproduktivnog materijala priznaće se sjemenska sastojina, ako se utvrdi da:
- je sastojina autohtonog, neautohtonog ili nepoznatog porijekla;
- je za sastojinu neautohtonog porijekla navedeno odakle potiče reproduktivni materijal od koga je osnovana;
- je sastojina izolovana, odnosno dovoljno udaljena od ostalih sastojina iste vrste ili sastojina srodnih vrsta ili varijeteta, tako da je onemogućeno neželjeno oprašivanje, naročito tamo gdje je sastojina autohtonog porijekla okružena sastojinama neautohtonog ili nepoznatog porijekla;
- je sastojina sačinjena od jedne ili više grupa stabala, koja su ravnomjerno raspoređena i za uslove terena dovoljno brojna, čime se obezbjeđuje odgovarajuće međusobno oprašivanje;
- sastojinu čine stabla takve starosti ili razvojnog stadijuma sa određenim fenotipskim karakteristikama, koje su uslov za njeno priznavanje;
- sastojina sadrži ujednačene morfološke osobine stabala;
- je izvršeno uklanjanje stabala neželjenih vrsta i osobina;
- je sastojina prilagođena preovlađujućim ekološkim uslovima regiona provenijencije kome pripada;
- su stabla sastojine dobrog zdravstvenog stanja, odnosno otporna na napade štetnih organizama i na ekstremne klimatske i mikroklimatske uslove, izuzev na štetu izazvanu zagađenjem na mjestu gdje ono raste;
- je proizvodnja drvne zapremine veća od uobičajene u sličnim ekološkim uslovima, kao i uslovima gazdovanja;
- je drvna zapremina dobrog kvaliteta, najveći broj stabala u sastojini izrazito dobrih morfoloških osobina: pravosti i oblosti debla, pravilno oblikovane krošnje odgovarajuće veličine u odnosa na stablo i dobrog prirodnog čišćenja od grana;
- sastojina sadrži mali procenat račvastih i usukanih stabala;
- su u sastojini izdvojena i vidno obilježena "plus" stabla.

Član 9

Za sjemenski objekat za proizvodnju kvalifikovanog reproduktivnog materijala priznaće se:
1) sjemenska plantaža, ako:
- sadrži podatke o tipu plantaže (generativna - vegetativna), vrsti drveća od koje je osnovana, cilj osnivanja, šemu rasporeda stabala u prostoru i ako je izolovana od istih ili srodnih vrsta ili varijeteta;
- su klonovi ili familije od kojih je plantaža osnovana, odabrani na osnovu njihovih spoljašnjih osobina, a naročito ispunjenosti uslova iz člana 8 stav 1 al. 5, 8, 9, 10, 11 i 12 ovog pravilnika;
- su klonovi ili familije od kojih je plantaža osnovana, sađeni prema šemi, tako da mogu biti identifikovani na terenu;
- su dostavljeni kriterijumi i dokazi o izvršenim selektivnim proredama;
- se plantažom gazduje i sjeme proizvodi tako da su ostvareni ciljevi njenog osnivanja;
- je verifikacionim testom utvrđen procenat hibrida u reproduktivnom materijalu,