ZAKON

O STRANIM ULAGANjIMA I KONCESIJAMA

(Objavljen u "Sl. glasniku Republike Srpske", br. 21/96, 1/97, 5/99)

I- OSNOVNE ODREDBE

Član 1.

Strana lica mogu, radi obavljanja delatnosti u Republici Srpskoj (u daljem tekstu: Republika), pod uslovima uzajamnosti, ulagati sredstva u preduzeća i druge oblike organizovanja za obavljanje delatnosti ili usluga (u daljem tekstu: preduzeća) i osnivati preduzeća u skladu sa ovim zakonom i drugim republičkim zakonima, kao i dobijati dozvolu (u daljem tekstu: koncesija) za korišćenje prirodnog bogatstva, dobra u opštoj upotrebi i za obavljanje delatnosti od javnog interesa.

Član 2.

Strano lice, u smislu ovog zakona, jeste strano pravno lice sa sedištem u inostranstvu, strano fizičko lice, državljanin Republike Srpske sa prebivalištem, odnosno boravištem u inostranstvu dužim od godinu dana, mešovito preduzeće u kome je učešće stranog kapitala veće od 51% i strano lice koje je osnovalo sopstveno preduzeće na teritoriji Republike Srpske.
Domaći ulagači (fizička i pravna lica) mogu, pod uslovima utvrđenim ovim zakonom, dobiti koncesiju za korišćenje prirodnog bogatstva, dobra u opštoj upotrebi ili obavljanje delatnosti od javnog interesa.

Član 3.

Ulog stranog lica može biti u devizama, stvarima, uslugama, imovinskim pravima, hartijama od vrednosti i dinarima koji se, po propisima o deviznom poslovanju, mogu transferisati u inostranstvo.
Strano lice može uložiti i dinare stečene otkupom i konverzijom obaveza (potraživanja) po određenim inostranim kreditima, odnosno konvertovati spoljni dug u skladu sa zakonom.
Ulog domaćeg lica može biti u dinarima, devizama, stvarima, uslugama, imovinskim pravima i hartijama od vrednosti.
Stvari, usluge i prava iz st. 1. i 3. ovog člana moraju se izraziti novčano.

Član 4.

Visina stranog uloga određuje se ugovorom o ulaganju ili ugovorom, odnosno odlukom o osnivanju ili drugim aktom u skladu sa republičkim zakonom.

II- OBLICI STRANIH ULAGANjA

Član 5.

Strano lice može, samo ili sa drugim stranim odnosno domaćim licem:
1) osnovati preduzeće, ili
2) ulagati sredstva u preduzeće.
Strano pravno lice može u Republici osnovati deo svog preduzeće (filijalu), koji ima svojstvo pravnog lica i posluje po republičkim propisima.
Način osnivanja i rada dela stranog preduzeća (filijale) propisuje Vlada.
Strano lice može kupiti preduzeće, odnosno njegov deo ili akcije preduzeća u skladu sa zakonom.

Član 6.

Strano lice može na teritoriji Republike osnivati preduzeće i ulagati u preduzeće, na način i pod uslovima pod kojima domaća lica mogu osnivati preduzeća, odnosno ulagati sredstva u preduzeća, ako ovim zakonom nije drugačije uređeno.

Član 7.

Strano lice na teritoriji Republike ne može, samo ili sa drugim stranim licem, osnovati preduzeće u oblasti proizvodnje i prometa oružja, javnog informisanja, sistema veza (telekomunikacioni objekti međunarodnog i magistralnog značaja, mreže sa integrisanim uslugama i satelitske telekomunikacije), u komunalnoj delatnosti (vodovod i grejanje), niti na području koje je, prema odredbama zakona, određeno kao zabranjena zona.

Član 8.

U oblastima, odnosno delatnostima iz člana 7. ovog zakona strano lice može osnovati preduzeće sa domaćim licem, odnosno ulagati sredstva u preduzeće.
U slučaju iz stava 1. ovog člana strano lice ne može steći pravo većinskog učešća u upravljanju preduzećem.

Član 9.

Osnivanje i ulaganje u organizacije za osiguranje, banke i druge finansijske organizacije i slobodne zone vrše se u skladu sa zakonom kojim se uređuje njihovo osnivanje, odnosno njihov pravni položaj.

III- PRAVA STRANOG LICA I NjIHOVA ZAŠTITA

Član 10.

Strano lice po osnovu ulaganja ima pravo:
1) da upravlja, odnosno učestvuje u upravljanju preduzećem;
2) da prenese prava i obaveze iz ugovora o ulaganju ili ugovora, odnosno odluke o osnivanju na druga strana ili domaća lica;
3) da učestvuje u dobiti po osnovu uloženih sredstava i da slobodno transformiše i reinvestira tu dobit;
4) na povraćaj pojedinih uloženih stvari, saglasno ugovoru o ulaganju ili ugovoru, odnosno odluci o osnivanju;
5) na povraćaj uloga, odnosno ostatka sredstava koja su uložena u preduzeće u slučaju raskida ugovora, odnosno isteka ugovora o ulaganju ili ugovora, odnosno odluke o osnivanju ili prestanka rada tog preduzeća;
6) na udeo u neto-imovini i povraćaj udela, odnosno imovine po prestanku rada preduzeća ako je sredstva uložilo u osnivanje tog preduzeća;
7) druga prava predviđena ovim i drugim zakonom.
Strano lice, u skladu sa ugovorom o ulaganju ili ugovorom, odnosno odlukom o osnivanju, ima pravo uvida u poslovne knjige i tekuće poslovanje preduzeća u koje je uložilo sredstva, kao i pravo da samo ili preko ovlašćenog predstavnika vrši reviziju periodičnog i godišnjeg obračuna.

Član 11.

Ako se posle odobrenja, odnosno registracije ugovora o ulaganju izmeni zakon na osnovu koga je ugovor zaključen, na odnose utvrđene tim ugovorom primenjuju se odredbe ugovora, odnosno statuta i zakona koji je važio na dan odobrenja, odnosno registracije ugovora ako je to za ulagača povoljnije ili ako ulagači određena pitanja sporazumno ne urede u skladu sa izmenjenim odredbama zakona.

IV- PODSTICAJ STRANIH ULAGANjA

Član 12.

Uvoz opreme, drugih osnovnih sredstava i materijala za izgradnju objekta, koji predstavljaju ulog stranog lica ili povećanje tog uloga na osnovu ugovora o ulaganju ili ugovora, odnosno odluke o osnivanju, slobodan je.

Član 13.

Uvoz nove opreme po osnovu uloga stranog lica, osim putničkih motornih vozila i automata za zabavu i igre na sreću, osobođen je od plaćanja carina i drugih uvoznih dažbina.
Strani ulagač će se osloboditi plaćanja poreza na profit do konačne otplate investicije, odnosno najviše do 5 godina od dana ulaganja sredstava.
Strani ulagač koji za potrebe proizvodnje uvozi sirovine i repromaterijal oslbođen je od plaćanja carina i drugih uvoznih dažbina.
Pravo iz stava 1. ovog člana može se koristiti u skladu sa utvrđenom dinamikom ulaganja, do konačne izgradnje objekta, odnosno otpočinjanja delatnosti u koju se vrši ulaganje, a ako se ulaganje vrši po osnovu reinvestiranja dobiti - za svo vreme trajanja ugovora, odnosno odluke.

Član 14.

Preduzeće sa ulogom stranog lica vrši plaćanje u poslovanju sa inostranstvom slobodno, u skladu sa zakonom.
Preduzeće sa ulogom stranog lica može devize koje unese kao osnivački ulog ili ostvari u poslovanju sa inostranstvom držati na deviznom računu kod ovlašćene banke i njima slobodno raspolagati u skladu sa ugovorom o ulaganju ili ugovorom, odnosno odlukom o osnivanju.

Član 15.

Transfer sredstava stranom licu u inostranstvu, po izmirenju svih dospelih obaveza u Republici u skladu sa zakonom slobodan je po osnovu:
1) povraćaja uloga, repatrijacije udela u neto-imovini preduzeća po prestanku rada ili prodaje, saglasno ugovoru, odnosno osnivačkom aktu;
2) dobiti, saglasno ugovoru, odnosno osnivačkom aktu.

V- UGOVORI I DRUGI AKTI O STRANIM ULAGANjIMA

Član 16.

Ulaganje stranih lica uređuje se ugovorom o ulaganju ili ugovorom o osnivanju, koji se zaključuje u pismenom obliku, odnosno odlukom o osnivanju ako preduzeće osniva jedno strano lice.
Ugovor o ulaganju i ugovor o osnivanju koji nije zaključen u pimenoj formi,