ZAKON

O PROIZVODNjI I PROMETU OPOJNIH DROGA

(Objavljen u "Sl. glasniku RS", br. 110 od 20. decembra 2003)

I- OSNOVNE ODREDBE

Član 1.

Proizvodnja i promet opojnih droga i nadzor nad proizvodnjom i prometom opojnih droga vrše se pod uslovima određenim ovim zakonom.

Član 2.

Radi zaštite života i zdravlja ljudi ovim zakonom se u cilju sprečavanja zloupotrebe opojnih droga uređuju:
- uslovi za uzgoj biljaka iz kojih se mogu proizvesti opojne droge, te uslovi za proizvodnju, posjedovanje i promet opojnih droga i supstanci koje se mogu upotrijebiti za proizvodnju opojnih droga;
- nadzor nad uzgojem biljaka iz kojih se mogu proizvesti opojne droge, te nadzor nad proizvodnjom, posjedovanjem i prometom opojnih droga i supstanci koje se mogu upotrijebiti za izradu droga;
- mjere za suzbijanje zloupotrebe opojnih droga.

Član 3.

Definicije:
- Opojna droga je svaka supstanca prirodnog ili sintetičkog porijekla, uključivši psihotropne supstance uvrštene u listu opojnih droga i psihotropnih supstanci.
- Supstanca koja se može upotrijebiti za izradu opojne droge jeste svaka prirodna ili sintetička supstanca koja se može upotrijebiti za izradu opojne droge (kao prekursori ili druge hemikalije), uvrštena u listu tih supstanci.
- Biljka ili dio biljke iz koje se može proizvesti opojna droga je svaka biljka ili dio biljke koji se mogu upotrijebiti za proizvodnju opojne droge (opijumski mak, konoplja i druga biljka prikladna za tu svrhu), koja je uvrštena u listu tih biljaka.
- Uzgoj biljke za proizvodnju opojne droge jeste nabavka i posjedovanje sjemena, sjetva, sadnja, uzgoj biljke, uzimanje i posjedovanje dijelova biljke koji služe za proizvodnju opojne droge.
- Proizvodnja je priprema, prerada, mješanje, pročišćavanje, proizvodnja i svaka druga radnja kojom se dobija opojna droga.
- Sredstvo za proizvodnju opojne droge je predmet ili druga sprava koja je namijenjena ili upotrijebljena za izradu opojne droge.
- Posjedovanje je vlasništvo nad opojnom drogom, biljkom ili supstancom koja se može upotrijebiti za proizvodnju opojne droge.
- Promet je svaki način stavljanja u promet opojne droge, biljke, dijela biljke ili supstance koja se može upotrijebiti za proizvodnju opojne droge, a odnosi se na uvoz, izvoz, prevoz, provoz ili prenos, kupovinu, prodaju, zamjenu, izdavanje na recept, skladištenje i slično.
- Upotreba je jednokratno, višekratno, povremeno ili redovno uzimanje ili izlaganje djelovanju opojne droge.
- Zavisnost je stanje potrebe - psihičke ili fizičke za upotrebom opojne droge.
- Zavisnik je osoba koja se upotrebom opojne droge dovela u stanje zavisnosti.
- Povremeni konzument opojne droge je lice koje jednokratno ili povremeno uzima opojne droge i kod koga se još nije razvilo stanje zavisnosti.
- Sistem specifičnih postupaka za preventivu zavisnosti i brigu o zavisnicima obuhvata specifične mjere i postupke usmjerene na suzbijanje zloupotrebe opojnih droga, smanjenje štetnih posljedica i liječenje od zavisnosti o opojnoj drogi, te osiguranje stalne stručne pomoći i nadzora nad zavisnikom.
- Pomoć zavisniku i povremenom konzumentu opojne droge je pomoć preduzimanjem mjera socijalne brige (psihosocijalna rehabilitacija, savjetovanje i resocijalizacija zavisnika o opojnim drogama).
- Zloupotreba opojne droge obuhvata neovlašćenu: proizvodnju, preradu, držanje, prodaju, prenos, kupovinu radi prodaje, posredovanje u kupovini i prodaji, nuđenje radi prodaje, nezakonitu trgovinu prekursorima, davanje droga na uživanje i organizovanje mreže preprodaje droge ili psihotropnih supstanci, navođenje na uživanje droge, omogućavanje uživanja, stavljanje na raspolaganje prostora ili prostorija radi uživanja, udruživanje radi vršenja djela u vezi sa drogom i falsifikovanje ljekarskog recepta radi dobijanja lijeka koji sadrži opojnu drogu.
Listu opojnih droga, psihotropnih supstanci i prekursora, te biljaka iz kojih se može proizvesti opojna droga, kao i supstanci koje se mogu upotrijebiti za proizvodnju opojnih droga iz ovog člana tač. 1, 2. i 3. donosi ministar nadležan za poslove zdravlja.

Član 4.

Zabranjuje se uzgoj biljaka iz kojih se mogu proizvesti opojne droge, te proizvodnja, posjedovanje i promet opojnih droga, biljaka i dijelova biljaka iz kojih se može dobiti opojna droga, te supstanci koje se mogu upotrijebiti za proizvodnju opojne droge, osim pod uslovima određenim ovim zakonom u medicinske, veterinarske, prehrambene, naučno-istraživačke i nastavne svrhe.
Zabranjuje se posjedovanje sredstava za proizvodnju i preradu opojne droge, osim pod uslovima određenim ovim zakonom u medicinske, veterinarske, prehrambene, naučno-istraživačke i nastavne svrhe.
Zabranjuje se upotreba i korišćenje opojne droge osim pod uslovima koji su propisani ovim zakonom i drugim propisima.
Proizvodnja i prerada, posjedovanje i promet supstanci koje se mogu upotrijebiti za proizvodnju opojne droge dopušteni su pod uslovima određenim ovim zakonom.
Zabranjena je direktna i indirektna propaganda proizvodnje, posjedovanja, upotrebe i prometa opojnih droga i propaganda opojnih droga na bilo koji drugi način.

Član 5.

Godišnje potrebe opojnih droga, prekursora opojnih droga i drugih psihotropnih supstanci koje se mogu staviti u promet utvrđuje na temelju procjene ministar nadležan za poslove zdravlja.
Procjenu godišnjih potreba iz stava 1. ovog člana, pravna i fizička lica ovlašćena za proizvodnju, preradu i promet opojnih droga dostavljaju u Agenciju za lijekove do 31. januara tekuće godine.
Agencija za lijekove je obavezna da zbirne potrebe iz stava 2. ovog člana dostavi do 1. marta tekuće godine, u Ministarstvo zdravlja i socijalne zaštite i Institut za zdravstvenu zaštitu.

Član 6.

Narodna skupština Republike Srpske na prijedlog Vlade usvaja Nacionalnu strategiju nadzora nad opojnim drogama, suzbijanju zloupotrebe opojnih droga i pomoći zavisnicima o opojnim drogama kao osnovu za djelovanje nadležnih organa uprave.

Član 7.

Radi cjelovitog praćenja pojava, razmatranja pitanja i obavljanja drugih poslova u vezi sa primjenom ovog zakona i sprovođenja Nacionalne strategije, Vlada Republike Srpske formira Komisiju za suzbijanje zloupotrebe opojnih droga.

II- USLOVI ZA PROIZVODNjU OPOJNIH DROGA

Član 8.

Biljka iz koje se može proizvesti opojna droga može se uzgajati samo pod uslovima i na način određen ovim zakonom.

Član 9.

Mak koji je namijenjen za proizvodnju opojne droge može se uzgajati samo na području koje odredi Vlada Republike Srpske.
Uzgoj maka koji je namijenjen za proizvodnju opojne droge mogu obavljati samo pravna i fizička lica (u daljem tekstu: uzgajivač) koja imaju odobrenje koje izdaje ministar nadležan za poslove zdravlja uz prethodnu saglasnost ministra nadležnog za poslove poljoprivrede.
Troškove izdavanja odobrenja iz stava 2. ovog člana snosi podnosilac zahtjeva.
Uzgajivač je dužan obavijestiti nadležni organ unutrašnjih poslova i organ nadležan za inspekcijske poslove u poljoprivredi o svakoj okolnosti koja ukazuje na sumnju da je biljka ili dio biljke iz stava 1. ovog člana obvezen ili bi mogao biti obvezen za nedozvoljenu proizvodnju opojnih droga (zarezivanje, ubiranje zelenih čaura maka).

Član 10.

Otkup maka koji je namijenjen za proizvodnju opojne droge mogu obavljati pravna lica koja imaju odobrenje ministra nadležnog za poslove zdravlja.
Odobrenje iz stava 1. ovog člana izdaje se pravnim licima koja imaju registrovanu djelatnost za proizvodnju lijekova u skladu sa ovim zakonom i drugim propisima.
Troškove izdavanja odobrenja iz stava 1. ovog člana snosi podnosilac zahtjeva.

Član 11.

Ugovor o uzgoju maka koji je namijenjen za proizvodnju opojne droge iz člana 9. stav 2. ovog zakona, koji sklapaju uzgajivač i pravno lice koje ima odobrenje za otkup maka mora sadržavati sljedeće:
- podatke o katastarskoj parceli na kojoj će se saditi mak,
- način na koji ugovorne strane osiguravaju sjeme maka,
- obavezu uzgajivača na čuvanje nasada maka od nedozvoljenog zarezivanja ili ubiranja,
- obavezu uzgajivača da će u ugovorenom roku predati pravnom licu s kojim je sklopljen ugovor o proizvodnji, sav proizvedeni mak,
- obavezu pravnog lica iz člana 9. stav 1. ovog zakona koje je sklopilo Ugovor o proizvodnji da u ugovorenom roku preuzme od uzgajivača sav proizvedeni mak.
Ugovor iz stava 1. ovog člana sklapa se na rok od godinu dana.

Član 12.

Pravno lice iz člana 11. stav 1. ovog zakona o sklopljenim ugovorima o uzgoju maka koji je namijenjen za proizvodnju opojne droge mora voditi evidenciju koja sadrži sljedeće podatke:
- broj sklopljenih ugovora o proizvodnji s podacima o uzgajivaču, površini zemljišta na kojem se proizvodi mak,
- masa procijenjenog i proizvedenog maka.
Pravno lice iz člana 10. stav 1. ovog zakona dužno je voditi skladišne i druge evidencije o masi preuzetog, prerađenog, uništenog ili na bilo koji drugi način korišćenog maka.
Pravno lice iz člana 10. stav 1. ovog zakona dužno je tokom vegetacije kod uzgajivača obavljati nadzor nad proizvodnjom, ispunjavanjem ugovorenih obaveza, te procjenom očekivanog prinosa maka.

Član 13.

Uzgajivač maka koji nije namijenjen za izradu