Na osnovu člana 58. Zakona o budžetskom sistemu Republike Srpske ("Službeni glasnik Republike Srpske", br. 96/03, 14/04 i 67/05), ministar finansija donosi

PRAVILNIK

O RAČUNOVODSTVENOJ POLITICI ZA KORISNIKE BUDžETA REPUBLIKE SRPSKE

(Objavljen u "Sl. glasniku RS", br. 9 od 7. februara 2006, 14/07, 121/08)

I- OPŠTE ODREDBE

Član 1.

Pravilnikom o računovodstvenoj politici za korisnike budžeta Republike Srpske (u daljem tekstu: Pravilnik) propisuje se računovodstvena politika:
- za korisnike budžeta Republike čija glavna knjiga čini sastavni dio Glavne knjige Trezora Republike (u cijelosti ili djelimično) i
- korisnike budžeta Republike čija glavna knjiga ne čini sastavni dio Glavne knjige Trezora Republike.

Član 2.

Budžetski korisnici iz člana 1. ovog pravilnika su budžetski korisnici definisani Zakonom o budžetskom sistemu Republike Srpske, koji se po bilo kom osnovu finansiraju iz budžeta Republike Srpske.
Osnov za utvrđivanje računovodstvene politike korisnika budžeta Republike Srpske su Međunarodni računovodstveni standardi za javni sektor (MRS-JS), objavljeni od Odbora za međunarodne računovodstvene standarde za javni sektor.

Član 3.

Glavna knjiga Trezora je sistemska knjigovodstvena evidencija svih finansijskih transakcija budžeta Republike Srpske, odnosno prihoda i rashoda, sredstava, izvora sredstava i obaveza u skladu sa propisanim kontnim planom i na nivou propisanih klasifikacija (fondovska, organizaciona, ekonomska, podekonomska, funkcionalna i programska).
Budžetski korisnici čija glavna knjiga predstavlja dio Glavne knjige Trezora (u daljem tekstu: GKT) sve finansijske transakcije evidentiraju putem tzv. računovodstvenog niza.
Računovodstveni niz se propisuje Pravilnikom o kontnom planu i ima šest segmenata (standardne budžetske klasifikacije) i 33 cifre.
Kontni plan sadrži deset osnovnih klasa:

- klasa 0 - Stalna sredstva,

- klasa 1 - Zalihe,

- klasa 2 - Gotovina, kratkoročna potraživanja i razgraničenja,

- klasa 3 - Izvori stalnih sredstava,

- klasa 4 - Dugoročne obaveze i razgraničenja,

- klasa 5 - Kratkoročne obaveze i razgraničenja,

- klasa 6 - Rashodi,

- klasa 7 - Prihodi,

- klasa 8 - Memorandumska evidencija o kapitalnim transakcijama,

- klasa 9 - Vanbilansna evidencija.

Sistem trezorskog poslovanja bazira se na radu kroz:

- pomoćne knjige-module (modul nabavke; modul obaveza: obaveze, plaćanje, upravljanje sredstvima i modul potraživanja),

- i glavnu knjigu.

Korisnici budžeta Republike čija glavna knjiga čini sastavni dio GKT (u cijelosti ili djelimično) u potpunosti moraju poštovati procedure, instrukcije, uputstva, naredbe i ostala akta donesena za svaki modul, odnosno za Sistem trezorskog poslovanja.

II- STALNA SREDSTVA

Član 4.

Stalna sredstva se odnose na sredstva koja se koriste u pružanju javnih usluga i / ili za administrativne svrhe, za koje se očekuje da će se koristiti duže od jedne godine.
Ulaganja iznad knjigovodstvene vrijednosti (tzv.goodwill) knjiži se u korist izvora sredstava.
Razlika između knjigovodstvene vrijednosti sredstva i iznosa primljene naknade (tzv. imparitetni gubitak) knjiži se na teret izvora sredstava.

II1 - Stalna sredstva

Član 5.

Nabavka stalnih sredstava može se vršiti iz sljedećih izvora:
- sopstvenih prihoda iz raznih izvora (prihodi iz budžeta i vlastiti prihodi), koji se evidentira kao raspored viška prihoda nad rashodima obračunskog perioda,
- primljenih kapitalnih zajmova,
- primljenih kapitalnih pomoći,
- priliva novčanih sredstava ostvarenih prodajom stalnih sredstava i
- primljenih donacija u stalnim sredstvima.
Svi kapitalni primici, bez obzira iz kojih izvora potiču, knjiže se preko računa:
- izdvojena novčana sredstva za stalna sredstva (2112) ili redovan žiro račun (2111) i
- izvori novčanih sredstava (3111).
Nabavka, prodaja, rashod i ostale promjene na stalnim sredstvima knjiže se preko računa:
- stalna sredstva (0110) i
- izvori stalnih sredstava (3111).
Promet i saldo na ovim računima mora biti usaglašen.
Svi kapitalni primici i izdaci koji se knjiže preko računa izdvojena novčana sredstva (2112) ili preko redovnog žiro računa (2111) i izvori novčanih sredstava (3111) istovremeno se knjiže preko klase 8 - Memorandumska evidencija o kapitalnim transakcijama i to:
- korektivni konto (8199) i
- kapitalni primici (8110),
- kapitalni izdaci (8200) i
- korektivni konto (8299).
Nabavka stalnih sredstava se obavezno knjiži preko računa - Sredstva u pripremi (0116), uključujući i sve troškove i izdatke koji su nastali u vezi sa izgradnjom, odnosno, nabavkom. Kada je sredstvo izgrađeno i / ili tehnički spremno za upotrebu, saldo na ovom računu se zatvara i vrši se prenos na odgovarajući oblik stalne imovine.
Naknadni izdaci na stalnim sredstvima priznaju se kao sredstvo, ako je izvjesno da će buduće ekonomske koristi ili uslužni potencijal tokom ukupnog vijeka sredstva priliti budžetskom korisniku u iznosu koji prevazilazi posljednju procjenu standardnog učinka postojećeg sredstva.
Ostali naknadni izdaci na stalnim sredstvima priznaju se kao rashodi, i to u periodu u kojem su nastali (tačka 35.MPC-JC17).
Ispravka vrijednosti stalne imovine se vrši na teret izvora stalnih sredstava (za obračunski otpis).
Obračunski otpis vrši se primjenom proporcionalne metode po godišnjim stopama, na osnovu preostalog vijeka trajanja.
Izuzetno za određenu opremu obračunski otpis se može vršiti i primjenom funkcionalne metode.
Obračunu amortizacije ne podliježu: zemljište (nema ograničen vijek trajanja), sredstva u pripremi, djela vajarske, filmske i druge umjetnosti, muzejske vrijednosti, knjige u bibliotekama (osim ako se ova sredstva ne koriste za obavljanje djelatnosti na osnovu koje se stiču prihodi).
Vrijednost stalne imovine trebalo bi da se naknadno prizna po:
- procijenjenom iznosu; procjena vrijednosti trebalo bi da se vrši za zemljište i građevinske objekte najmanje svakih pet godina; dozvoljeno je i obavljanje češćih procjena kao i procjenjivanje ostale imovine; procjene mogu vršiti nezavisni procjenjivači ili stručne komisije iz budžetskih korisnika; ili
- svom istorijskom trošku umanjenom za bilo koji akumulirani otpis ili bilo koji drugi gubitak vrijednosti.
Gubitak od umanjenja vrijednosti stalne imovine, odnosno nadoknadivost knjigovodstvene vrijednosti vrši se na teret izvora sredstava.
Avansi dati za nabavku stalne imovine zatvaraju se za iznos primljenih i ovjerenih računa, privremenih i / ili konačnih situacija.
Korisnici budžeta Republike, čija glavna knjiga čini sastavni dio GKT (u cijelosti ili djelimično) prilikom nabavke i prodaje stalnih sredstava, odnosno svih promjena na stalnim sredstvima obavezni su da, osim odredaba Pravilnika o sadržini pojedinih računa u kontnom okviru za korisnike prihoda budžeta Republike, opština i gradova, budžetskih fondova i fondova ("Službeni glasnik Republike Srpske", br. 86/02 i 1/04) i Uputstva o formi, sadržaju i načinu popunjavanja obrazaca za trezorsko poslovanje budžetskih korisnika ("Službeni glasnik Republike Srpske", br. 86/02, 5/03, 109/03 i 117/05), primjenjuju i Naredbu o obaveznoj primjeni Modula nabavke, te Proceduru nabavke i prodaje stalnih sredstava.

II2 - Finansijski instrumenti

Član 6.

Finansijski instrumenti se prilikom početnog (inicijalnog) vrednovanja priznaju po njihovoj fer vrijednosti koja predstavlja vrijednost za koju se neko sredstvo može razmijeniti ili obaveza izmiriti, u nezavisnoj transakciji između obaviještenih i voljnih strana.
Nakon početnog priznavanja, finansijski instrumenti se procjenjuju:
- po amortizovanoj nabavnoj vrijednosti, ako se radi o kreditima, potraživanjima ili ulaganjima koja se drže do roka dospijeća,
- po nabavnoj, odnosno knjigovodstvenoj vrijednosti, ako se radi o ulaganjima u instrumente kapitala koji nemaju kotiranu tržišnu cijenu na aktivnom tržištu i čija se fer vrijednost pouzdano ne može izmjeriti,
- po fer vrijednosti, bez odbitaka za troškove transakcije koji mogu nastati pri prodaji ili nekom drugom otuđenju, ako se radi o finansijskim instrumentima koji imaju kotiranu cijenu na aktivnom tržištu, odnosno čija se fer vrijednost pouzdano može izmjeriti.
Procjena gubitka po osnovu nenaplativosti finansijskih plasmana vrši se pojedinačno za svaki plasman; procijenjeni gubitak tereti rashode perioda u kojem su nastali (klasa 600000 - Tekući rashodi; pozicija se ne planira budžetom Republike Srpske).
Prezentacija i objavljivanje informacija o svim vrstama finansijskih instrumenata, osim onih na čiju se prezentaciju i objavljivanje odnose