Na osnovu člana 56. Zakona o kantonalnoj upravi ("Službene novine Tuzlanskog kantona", broj: 1/99.) i člana 8. Zakona o osnovnoj školi ("Službene novine Tuzlansko-podrinjskog kantona", broj: 4/96. i 9/97.) i ("Službene novine Tuzlanskog kantona", broj: 9/99.), ministar obrazovanja, nauke, kulture i sporta, donosi

(Objavljeno u "Sl. novinama Tuzlanskog Kantona", br. 9 od 09 juna 2000)

Uvod

Polazeći od društvene i pedagoške uloge osnovne škole, kao i od činjenice da je osnovno obrazovanje obavezno za svu doraslu djecu, društvo stvara uslove za razvoj i unapređivanje osnovne škole kao ustanove od posebnog društvenog značaja.
U skladu sa Zakonom o osnovnoj školi ("Službene novine Tuzlansko-podrinjskog kantona", broj: 4/96. i 9/97.) i ("Službene novine Tuzlanskog kantona", broj: 9/99.), svim učenicima, bez obzira na njihovo društveno porijeklo, vjersku i nacionalnu pripadnost, obezbjeđuju se jednaka prava na obrazovanje. To podrazumijeva, slobodan izbor škole, izbor odgojno-obrazovnih programa, izbor učenja stranih jezika, uvažavanje individualnih želja, postojanje i ravnopravan tretman državnih, vjerskih i privatnih škola.
Pedagoški standardi svojom osnovnom koncepcijom doprinose:
- uspješnoj realizaciji ciljeva i zadataka Nastavnog plana i programa;
- podizanju kvaliteta i efikasnosti odgojno-obrazovnog rada;
- jačanju odgojne uloge osnovne škole i njene kulturne i javne djelatnosti;
- optimalnoj racionalizaciji nastave, efikasnijem funkcioni-sanju i boljem organizovanju osnovne škole;
- utvrđivanju realne cijene odgojno-obrazovne djelatnosti;
- podizanju standarda škole i učenika, te ličnog standarda nastavnika i drugih radnika škole;
- bržem inoviranju cjelokupnog odgojno-obrazovnog procesa u skladu s načelima razvoja društva i tehničkim dostignučima;
- efikasnijem uvođenju savremene nastavne tehnike i tehnologije nastavnog rada;
- stvaranju povoljnih uslova za permanentno stručno usavršavanje nastavnika i drugog stručnog kadra u osnovnoj školi;
- jačanju stručne pedagoške službe u školi, bržoj i široj primjeni savremenih naučnih rezultata u školskoj praksi;
- stvaranju povoljnijih uslova za slobodno, stvaralačko ispoljavanje znanja učenika.
Osnovna karakteristika pedagoških standarda gledano dugoročno, je obezbjeđenje jednakih prostornih, radnih, kadrovskih i materijalnih uslova osnovnih škola na osnovu praktičnih i naučnih saznanja, a u zavisnosti od stvarnih potreba i materijalnih mogu-čnosti osnivača.
Pedagoškim standardima utvrđuju se zajednički kriteriji za:
- školski prostor i namještaj;
- opremu i nastavna sredstva;
- broj učenika u odjeljenju i odgojnoj grupi;
- broj nastavnog i ne nastavnog osoblja;
- broj stručnih saradnika i saradnika;
- broj administrativno-finansijskog i pomočnog osoblja;
- normu časova, strukturu i obim rada u okviru 40 - časovne radne sedmice, nastavne i školske godine;
- slobodne aktivnosti učenika;
- društvenu i kulturnu djelatnost škole;
- učenički standard.

Školski prostor i namještaj

Da bi se zadovoljili osnovni pedagoški i zdravstveno-higijenski uslovi i potrebe, ovim standardom za sve osnovne škole, određuje se slijedeča građevinska odnosno korisna površina po jednom učeniku:
- za područnu osnovnu školu od jedne do četiri učionice prosječna građevinska površina po učeniku je 2,60 m2;
- za centralnu osnovnu školu prosječna građevinska površina po učeniku je 2,81 m2 u kome je korisna površina prostora za nastavu po učeniku 2,23 m2;
- vanjski otvoreni prostor za područnu osnovnu školu po učeniku je 30,00 m2;
- vanjski otvoreni prostor za osmorazrednu osnovnu školu po učeniku je 25 - 30 m2;
- vanjski otvoreni prostor za škole locirane u gusto naseljenim gradskim područjima po učeniku je 15 m2;
- za škole locirane u poljoprivrednim područjima po svakom učeniku odVdoVIIIrazreda dodatna površina obradivog zemljišta je 4 do 8 m2.
Ostali školski prostor (posebno za nove školske objekte), školski namještaj i ostala neophodna oprema obezbjeđuju se prema Normativima.

Nastavna sredstva

Nastavna sredstva, njihova funkcija, metodička zasnovanost i viševarijantna namjena bitan su uslov identifikacije, racionalizacije i unapređivanja nastave.
Ona su, kao i sva druga sredstva rada, pretpostavka uspješne realizacije nastavnih sadržaja, zbog čega se ovim pedagoškim standardima, radi ujednačavanja rada, svim osnovnim školama, za nastavna sredstva, utvrđuju isti startni uslovi:
Sve područne četverorazredne osnovne škole, pored pojedinačnih, od opčih nastavnih sredstava imaju: radio i TV prijemnik, video i grafoskop. Pune osmorazredne osnovne škole, bez obzira na pravni status, pored nabrojanog imaju: kinoprojektor 8 ili 16 mm, računar definisan u laboratoriji prirodnih nauka, kabinet informatike sa najmanje 10 računara, fonolaboratorij za strane jezike, specijalizovane učionice za grupu predmeta društvenog područja, radionicu za tehnički odgoj, salu za tjelesni i zdravstveni odgoj.
Ostala neophodna oprema i didaktička nastavna sredstva za sve predmete naznačene u Nastavnom planu i programu za osnovnu školu, obezbjeđuju se na osnovu Normativa nastavnih sredstava svih predmeta, uvažavajuči pri tom njihovu opču namjenu i didaktičku funkciju.

Broj učenika u odjeljenju i odgojnoj grupi

Redovna nastava u osnovnoj školi organizuje se i izvodi kao razredna i predmetna nastava u odjeljenjima. S namjerom da se udovolji zahtjevu Nastavnog plana nekih predmeta, nastava se organizuje i izvodi grupno, individualno, timski u kursnim, istraživačkim, problemskim oblicima i cjelinama.
Oblici i način organizovanja nastave određeni su Zakonom o osnovnoj školi i Nastavnim planom i programom.
Broj učenika u odjeljenju i odgojnoj grupi (redovna nastava), zavisno od škole, utvrđuje se kako slijedi:
1. OSNOVNA ŠKOLA
Broj učenika
R/B u odjeljenju - grupi
1.1. Redovno (ne kombinovano) odjeljenje 27 (20-34)
1.2. Kombinovano odjeljenje od dva razreda 22 (12-30)
1.3. Kombinovano odjeljenje od tri i četiri razreda 18 (10-24)
1.4. Odjeljenja sa nastavom jezika naroda i narodnosti 20 (15-25)
1.5. Grupa učenika produženog boravka 28 (20-34)
1.6. Pripremno odjeljenje 28 (20-34)
1.7. Kursno - tečajno odjeljenje 24 (16-32)
2. USTANOVA ZA UČENIKE SA SMETNjAMA U TJELESNOM I FIZIČKOM RAZVOJU (ZAVOD I CENTAR)
Broj učenika u odjeljenju - grupi
2.1. Redovno (ne kombinovano) odjeljenje 8 (4-12)
2.2. Odjeljenje sa kombinovanim smetnjama 4 (4-5)
2.3. Odgojna grupa produženog boravka 8 (4-12)
2.4. Pripremno odjeljenje 8 (4-12)
3. ŠKOLA ZA OSNOVNO OBRAZOVANjE ODRASLIH
Broj kandidata u odjeljenju - grupi
3.1. Odjeljenje za obrazovanje odraslih 28 (24-36)
3.2. Kombinovano odjeljenje I iIIgodine 24 (16-32)
3.3. Odjeljenje instruktivne nastave 24 (16-32)
4. PARALELNA OSNOVNA ŠKOLA
Broj učenika u odjeljenju, grupi, klasi
4.1. Solfeđo 28 (24-34)
4.2. Vokalno-instrumentalni odsjeci 12 (10-14)
4.3. Individualna nastava 1
4.4. Klasični balet 12 (8-16)
Prosjek za sve oblike nastave 15 (1-30)
5. DOM UČENIKA ZA DJECU BEZ RODITELjSKOG STARANjA
5.1. Odgojna grupa - porodica 12 (10-15)
6. INTERNAT ZA UČENIKE SA SMETNjAMA U TJELESNOM I PSIHIČKOM RAZVOJU
6.1. Odgojna grupa 10 (8-12)
Broj stručnog nastavnog kadra
Broj