Na osnovu člana 26. stav 1. tačka j. Zakona o ravnopravnosti spolova u Bosni i Hercegovini - Prečišćeni tekst ("Službeni glasnik BiH", broj 32/10), direktorica Agencije za ravnopravnost spolova Bosne i Hercegovine, Ministarstva za ljudska prava i izbjeglice BiH donosi

JEDINSTVENA PRAVILA

ZA PRIMANjE I OBRAĐIVANjE ZAHTJEVA ZA ISPITIVANjE POVREDA ZAKONA O RAVNOPRAVNOSTI SPOLOVA U BOSNI I HERCEGOVINI

(Objavljeno u "Sl. glasnik BiH", br. 72 od 17 septembra 2012)

I. OSNOVNE ODREDBE

(Predmet)

Član 1.

(1) Jedinstvenim pravilima za primanje i obrađivanje zahtjeva za ispitivanje povreda Zakona o ravnopravnosti spolova Bosne i Hercegovine (u daljnjem tekstu: Pravila) uređuje se: postupak primanja i obrade zahtjeva za ispitivanje povreda (u daljnjem tekstu: zahtjev) Zakona o ravnopravnosti spolova u Bosni i Hercegovini - Prečišćeni tekst (u daljnjem tekstu: Zakon) u Agenciji za ravnopravnost spolova Bosne i Hercegovine (u daljnjem tekstu: Agencija), Gender centru Federacije Bosne i Hercegovine (Gender centar FBiH) i Gender centru Republike Srpske (Gender centar RS-a).
(2) Izrazi napisani samo u jednom gramatičkom rodu podjednako se odnose na muški i ženski rod. U označavanju dužnosti, zvanja i titula upotrebljavat će se rodno osjetljiv jezik.

(Nadležnost)

Član 2.

(1) Agencija, Gender centar FBiH i Gender centar RS-a prate i ispituju povrede odredbi Zakona učinjene aktom, radnjom ili nepostupanjem organa ili pravnog lica i preduzimaju aktivnosti za njihovo otklanjanje u skladu sa Zakonom i ovim pravilima.
(2) Agencija prati i ispituje povrede odredbi Zakona učinjene aktom, radnjom ili nepostupanjem organa državne uprave, institucija, organizacija, pravnih i fizičkih lica, odnosno odgovornih lica u organima državne uprave, institucijama, organizacijama i pravnim licima Bosne i Hercegovine.
(3) Gender centar FBiH prati i ispituje povrede odredbi Zakona učinjene aktom, radnjom ili nepostupanjem organa entitetske uprave, institucija, organizacija, pravnih i fizičkih lica, odnosno odgovornih lica u organima entitetske uprave, institucijama, organizacijama i pravnim licima na području Federacije Bosne i Hercegovine.
(4) Gender centar RS-a prati i ispituje povrede odredbi Zakona učinjene aktom, radnjom ili nepostupanjem organa entitetske uprave, institucija, organizacija, pravnih i fizičkih lica, odnosno odgovornih lica u organima entitetske uprave, institucijama, organizacijama i pravnim licima na na području Republike Srpske.

II. POSTUPAK ISPITIVANjA

(Postupak ispitivanja)

Član 3.

(1) Postupak ispitivanja pokreće se podnošenjem zahtjeva za ispitivanje povrede odredbi Zakona o ravnopravnosti spolova u BiH u skladu s čl. 26. i) i čl. 27. (1) e).
(2) Zahtjev može podnijeti svako lice ili grupa lica koja smatra da su joj aktom, radnjom ili nepostupanjem organa ili pravnog lica povrijeđena ljudska prava zagarantirana Zakonom.
(3) Ako se u toku postupka utvrdi da je do povrede ravnopravnosti spolova došlo zbog neusaglašenosti zakonskog ili podzakonskog akta sa Zakonom, podnosi se inicijativa za pokretanje postupka za izmjene i dopune tog propisa ili akta.

(Nediskriminacija, besplatno pružanje usluga i povjerljivost)

Član 4.

(1) Pravo lica ili grupe lica na podnošenje zahtjeva Agenciji, Gender centru FBiH, odnosno Gender centru RS-a ne može se ograničiti po bilo kojem osnovu kao što su: rasa, boje kože, jezik, vjera, etnička pripadnost, nacionalno ili socijalno porijeklo, veze s nacionalnom manjinom, političko ili drugo uvjerenje, imovno stanje, članstvo u sindikatu ili drugom udruženju, obrazovanje, društveni položaj i spol, spolno izražavanje ili orijentacija, kao i svaka druga okolnost.
(2) Agencija, Gender centar FBiH odnosno Gender centar RS-a besplatno pruža usluge strankama.
(3) Agencija, Gender centar FBiH i Gender centar RS-a preduzimaju sve neophodne mjere da se zaštite povjerljive informacije koje je podnosilac naznačio u obrascu.

(Obrazac zahtjeva)

Član 5.

Zahtjev se, u pravilu, podnosi na obrascu koji se nalazi u Prilogu i sastavni je dio ovih pravila.

(Sadržaj obrasca)

Član 6.

(1) Obrazac sadrži:
a) prezime i ime podnosioca, predstavnika grupe lica zahtjeva;
b) spol (za fizička lica);
c) adresu;
d) kontakt telefon,e-mail;
e) prezime i ime opunomoćenika (ako ima) s podacima;
f) činjenice slučaja i razloge za podnošenje zahtjeva;
g) naziv i sjedište organa ili pravnog lica na čiji se akt, radnju ili nepostupanje podnosilac žalbi;
h) zahtjev u pogledu postupanja koje se traži u konkretnom predmetu;
i) informacije o svim pokrenutim postupcima pred drugim nadležnim organima;
j) određenje u pogledu povjerljivosti informacija;
k) datum i potpis podnosioca.
(2) Uz zahtjev je potrebno priložiti kopije relevantnih dokumenata i dokaza kojima podnosilac raspolaže, a koji su u vezi sa zahtjevom.
(3) Svaki primljeni zahtjev se evidentira, a potom se pristupa prethodnom ispitivanju u kojem se ispituje potpunost i razumljivost zahtjeva, odnosno njegova urednost.
(4) Ako zahtjev ima neki formalni nedostatak koji onemogućava postupanje po njemu, kao i u slučajevima kada je zahtjev nerazumljiv ili nepotpun, podnosilac se poziva da u roku od 15 dana od dana prijema obavještenja otkloni nedostatke.
(5) Ako podnosilac ne otkloni nedostatke u ostavljenom roku iz stava (4) ovog člana, pa se zbog toga ne može postupati prema zahtjevu, podnosilac se obavještava o nemogućnosti postupanja.

(Opunomoćenik)

Član 7.

(1) Zahtjev može biti podnesen i posredstvom trećeg lica - zakonskog zastupnika ili opunomoćenika.
(2) Podnosilac ili opunomoćenik dužni su o svakoj promjeni adrese i okolnostima koje se odnose na zahtjev obavijestiti Agenciju, Gender centar FBiH, odnosno Gender centar RS-a.
(3) Punomoć se može dati pismeno ili usmeno, na zapisnik.

(Podnošenje zahtjeva od grupe lica)

Član 8.

(1) Ako je riječ o povredi prava zagarantiranih Zakonom po istom osnovu ili istom činjeničnom stanju, zahtjev može podnijeti grupa lica.
(2) U zahtjevu je potrebno naznačiti sve podnosioce i predstavnika grupe lica.
(3) Ako nije naznačen predstavnik grupe, predstavnikom se smatra podnosilac zahtjeva koji je prvi naznačen u zahtjevu.

(Povreda prava grupe lica)

Član 9.

(1) Ako se iz činjenica navedenih u zahtjevu jednog lica utvrdi da je istim aktom, radnjom ili nepostupanjem došlo do povrede prava većeg broja lica, Agencija, Gender centar FBiH, odnosno Gender centar RS-a o tome obavještavaju sva lica čiji je identitet poznat i pozivaju ih da se izjasne da li su saglasni da se i u njihovo ime vodi postupak.
(2) Saglasnost iz stava (1) ovog člana lice može dostaviti pismeno poštom ili dati usmeno na zapisnik pred Agencijom, odnosno Gender centrom FBiH ili Gender centrom RS-a.

(Spajanje postupaka)

Član 10.

Ako se više zahtjeva odnosi na povredu prava zagarantiranih Zakonom po istom pravnom osnovu ili istom ili sličnom činjeničnom stanju, Agencija, Gender centar FBiH, odnosno Gender centar RS-a mogu odlučiti da, radi efikasnosti, te zahtjeve spoje u jedan postupak.

(Razdvajanje postupaka)

Član 11.

Ako je u jednom zahtjevu navedeno da je povreda prava zagarantiranih Zakonom počinjena protiv istog podnosioca, od više odgovornih strana ili je u zahtjevu navedeno da je izvršena povreda prava zagarantiranih Zakonom prema više lica, Agencija, Gender centar FBiH odnosno Gender centar RS-a mogu, radi efikasnijeg vođenja postupka, razdvojiti postupak.